jario_

Budowa programu CNC: nagłówek, G90 i G91

Zaktualizowano 22 października 2026

Budowa programu CNC jest stała, tak jak przepis kulinarny: najpierw składniki, potem kroki, na końcu „gotowe”. Maszyna czyta program wiersz po wierszu, od góry do dołu. W tym artykule poznasz nagłówek programu, numerowanie bloków i drugi sposób podawania pozycji.

Nagłówek programu

Pierwsze wiersze wprowadzają maszynę w znany stan:

  • % sam w wierszu oznacza początek programu.
  • Komentarz w nawiasach podaje nazwę programu.
  • Wiersz nagłówka G90 G21 G17: G90 oznacza wymiary absolutne, G21 milimetry zamiast cali, G17 płaszczyznę X/Y, czyli widok z góry.

Nagłówek jest w każdym programie, żeby nic nie zostało z wcześniejszego programu.

%(PLATE 7)N10 G90 G21 G17N20 G00 X15 Y10N30 G00 X75 Y40N40 M30

Numery bloków

Przed każdym blokiem może stać numer bloku: N10, N20, N30. Maszyna je ignoruje. Pomagają ci nazwać blok, na przykład gdy maszyna zgłasza „błąd w N40”. Numeruje się co dziesięć, żeby później można było wstawić blok, na przykład N25 między N20 a N30.

Absolutnie: G90

Przy G90 każda liczba to miejsce, mierzone od punktu zerowego układu współrzędnych. To jak numer domu: „numer 50”. Niezależnie od tego, gdzie stoisz, adres pozostaje ten sam.

(Absolutnie: każda liczba to miejsce)G90 G21 G17G00 X20 Y10G00 X50 Y10   (jedź do X50)G00 X50 Y30M30

Przyrostowo: G91

Przy G91 każda liczba to krok od aktualnego miejsca. To jak drogowskaz: „jeszcze 30 m prosto”. Liczby ujemne cofają.

Wymiary przyrostowe opłacają się przy powtarzających się wzorach, bo te same wiersze mogą wystąpić kilka razy. Punkt startowy podajesz jednak absolutnie: najpierw G90 i dojazd, potem G91. Dla układów otworów z cyklami wiercenia obowiązuje jednak tylko G90.

(Przyrostowo: każda liczba to krok)G90 G21 G17G00 X20 Y10   (absolutny punkt startowy)G91G00 X30       (30 mm w prawo, teraz X50)G00 Y20       (20 mm do tyłu, teraz Y30)G00 X-10      (10 mm z powrotem w lewo, teraz X40)M30

Przełączanie między trybami

G90 i G91 pozostają aktywne, dopóki nie napiszesz drugiego. Jeśli je mieszasz, przed każdą zmianą wpisz odpowiednie słowo i sprawdź, który tryb właśnie obowiązuje.

(Przełączanie między trybami)G90 G21 G17G00 X10 Y10G91G00 X15 Y15   (krok: teraz X25 Y25)G90G00 X60 Y40   (miejsce: X60 Y40)M30

Typowe błędy

  • G91 zostaje aktywne

    Przełączasz na G91 i dalej myślisz w miejscach absolutnych. Maszyna dodaje liczby do aktualnego miejsca i ląduje daleko poza przedmiotem. Zwykle zgłasza wtedy alarm, bo cel leży poza zakresem ruchu.

  • Start nie absolutnie

    Kto od razu zaczyna od G91, nie wie, gdzie zaczyna się wzór, bo kroki odnoszą się do pozycji, w której narzędzie akurat stoi. Najpierw dojedź do punktu startowego z G90.

  • Numery bloków podwójne lub pomieszane

    Maszyna nie sprawdza numerów, ale ty tracisz orientację. Numeruj równo co dziesięć i pilnuj, żeby każdy numer występował tylko raz.

Zadania z tego tematu

Przećwicz to, czego się nauczyłeś, od razu w przeglądarce. Testy natychmiast sprawdzają twoje rozwiązanie.

Powiązane artykuły